30/06/2021

ทานาบาตะมัตสึริ(七夕祭りTanabata Matsuri) หรือเทศกาลแห่งดวงดาว

วันที่ 7 กรกฎาคม เป็นวันทานาบาตะ ตำนานความรักของเจ้าหญิงทอผ้า โอริฮิเมะ และชายเลี้ยงวัว ฮิโกโบชิ เป็นต้นกำเนิดของวันทานาบาตะ ที่ผู้คนจะเขียนคำอธิษฐานลงบนกระดาษ และนำไปผูกไว้กับกิ่งไม้ไผ่ การตกแต่งบ้านในเทศกาลทานาบาตะด้วยกระดาษโอริกามิหรือเขียนคำอธิษฐานบนกระดาษหลากสีที่เรียกว่าทันซาคุ ทานาบาตะคืออะไร? ดวงดาวของโอริฮิเมะและฮิโกโบชิอยู่ตรงไหนของทางช้างเผือก? อุปกรณ์ตกแต่งในเทศกาลทานาบาตะมีแบบไหนบ้าง? อาหารที่ทานในวันนี้คืออะไร วันนี้จะมาอธิบายสิ่งต่าง ๆ เกี่ยวกับทานาบาตะให้รู้กัน

■ ทานาบาตะคืออะไร?

ทานาบาตะ คือวันแห่งความรักและความสุขสมหวังของดวงดาว 2 ดวง ดวงแรกมีนามว่า โอริฮิเมะ (織姫 Orihime)และดวงที่สองมีนามว่า ฮิโกโบชิ (彦星 Hikoboshi) ตามความเชื่อของคนญี่ปุ่นที่ได้เล่ากันต่อๆ กันมาว่า ดวงดาวสองดวงนี้ต้องพลัดพรากจากกันโดยมีทางช้างเผือกหรือที่คนญี่ปุ่นสมัยโบราณตั้งชื่อให้ว่า อามาโนะกาวา (天の川 Amanogawa) แปลว่า ทางช้างเผือก ซึ่งแปลตามศัพท์ตรงๆ ว่า แม่น้ำแห่งสวรรค์ และแม่น้ำสายนี้เป็นแม่น้ำสายที่ขวางกั้นดวงดาวสองดวงไม่ให้ได้พบกัน แต่ในทุกๆ ปี ของวันที่ 7 เดือน 7 (วันที่ 7 กรกฏาคม) ซึ่งเป็นวันที่ทางช้างเผือกจะออกมาปรากฏบนท้องฟ้าของประเทศญี่ปุ่น ทำให้สามารถมองเห็นกันได้ในทุกๆ ปี จะเป็นวันที่ดวงดาวสองดวง จะได้มีโอกาสได้กลับมาพบกันปีละครั้ง สมดังใจที่คิดถึงและปรารถนาของดวงดาวทั้งสองนั่นเอง

■ ตำนานโอริฮิเมะและฮิโกโบชิ

ตำนานความรักของดวงดาวบนฟากฟ้า 2 ดวง เมื่อเจ้าหญิงทอผ้าโอริฮิเมะ (織姫 Orihime) เทพแห่งการถักทอและชายเลี้ยงวัว ฮิโกโบชิ (彦星 Hikoboshi) เทพแห่งการเกษตร ตกหลุมรักซึ่งกันและกัน และเริ่มละทิ้งภาระหน้าที่ของตน เมื่อเรื่องนี้ไปถึงหูบิดาของโอริฮิเมะ ซึ่งเป็นผู้ปกครองสวรรค์ก็โกรธมาก จึงจับทั้งคู่แยกกันไปอยู่คนละฟากฝั่งของแม่น้ำแห่งสวรรค์ (ทางช้างเผือก) แต่ด้วยความเห็นใจจึงอนุญาตให้ทั้งสองมาพบกันได้ปีละ 1 ครั้ง ในวันที่ 7 เดือน 7 วันทานาบาตะ โดยมีเหล่านกมารวมตัวกันกางปีกออกเป็นสะพานเหนือสายแม่น้ำช่วยให้ทั้งคู่ได้ข้ามมาพบกัน ทั้งคู่จึงกลับมาตั้งหน้าตั้งตาทำงานอย่างแข็งขัน เพื่อเฝ้ารอให้ถึงวันที่จะได้พบกันแม้จะเพียงปีละหนึ่งครั้งก็ตาม

■ การตกแต่งต้นไผ่ในวันทานาบาตะคืออะไร?

ในเทศกาลทานาบาตะคนญี่ปุ่นจะเชื่อว่าการนำต้นไผ่มาปักไว้ในรั้วบ้าน และเขียนคำอธิษฐานใส่กระดาษ นำไปผูกไว้ที่ต้นไผ่ที่ตัดมา แล้วคำอธิษฐานอันนั้นก็อาจจะได้สมประสงค์สมดังใจปรารถนาเหมือนๆ กับ โอริฮิเมะ (織姫 Orihime)และ ฮิโกโบชิ (彦星 Hikoboshi) ที่ได้สมหวังและได้พบกันในวันนั้นนั่นเอง กระดาษหลากสีนั้นไม่ใช่กระดาษเปล่าธรรมดาๆ แต่เป็นกระดาษสำหรับขอพรที่เรียกว่า "ทันซาคุ" (短冊 Tanzaku) ให้เขียนคำอธิษฐานลงบนกระดาษเพื่อขอพรจากเทพเจ้าให้คำอธิษฐานเป็นจริง แล้วนำไปผูกไว้ที่กิ่งไผ่ สาเหตุที่ใช้ต้นไผ่นี้ก็มีที่มาจาก เวลาต้นไผ่เติบโตจะพุ่งตรงสูงขึ้นไปบนฟ้าประหนึ่งมีพลังพิเศษแฝงอยู่ จึงเชื่อกันว่าในต้นไผ่จะต้องเป็นที่สถิตของเทพเจ้า

■ ความหมายของแถบห้าสี

"ทันซาคุ" (短冊 Tanzaku) กระดาษที่เขียนคำอธิษฐานนั้น จะมีทั้งหมด 5 สี ที่สื่อความหมายแตกต่างกันไป ได้แก่ "สีน้ำเงิน แดง เหลือง ขาว และดำ (สีม่วง)" อ้างอิงตามทฤษฎีห้าองค์ประกอบหยินหยางของจีนโบราณ รากฐานมาจากองค์ประกอบทั้งห้าของ "木・火・土・金・水" 1.水 (น้ำ) แทนด้วยสีดำหรือม่วงที่หมายถึงความก้าวหน้าในการเรียนและหน้าที่การงาน 2.金 (ทอง) แทนด้วยสีขาวหมายถึงบรรลุเป้าหมายที่ตั้งใจ 3.木 (ไม้) แทนด้วยสีฟ้าหมายถึงความสุขความก้าวหน้าในชีวิต 4.土 (ดิน) แทนด้วยสีเหลืองหมายถึงความสัมพันธ์ที่ดี และ 5.火 (ไฟ) แทนด้วยสีแดงหมายถึงการแสดงถึงความขอบคุณต่อพ่อแม่และบรรพบุรุษของคุณ ซึ่งในช่วงเทศกาลทานาบาตะตามบ้านและร้านค้าต่าง ๆ จะประดับประดาด้วยกระดาษสีเหล่านี้ ทำให้ทั่วญี่ปุ่นเต็มไปด้วยสีสันสดใส  หรืออาจจะพับทำเป็นลักษณะอย่างเช่น กิโมโนกระดาษเพื่อขจัดโรคภัยและโชคร้ายออกไป กระเป๋ากระดาษเพื่อการไม่มีมีปัญหาเรื่องเงินทองและมีธุรกิจที่เจริญรุ่งเรือง นกกระเรียนกระดาษเพื่อให้สมาชิกในครอบครัวมีอายุยืน  ตาข่ายกระดาษเพื่อความสำเร็จในการจับปลาและเก็บเกี่ยวผลิตผลทางการเกษตร เป็นต้น กิ่งไผ่จะถูกวางไว้ที่สนาม ทางเข้าโรงเรียน สถานที่สำคัญต่างๆ รวมถึงทางเข้าบ้าน  พอวันรุ่งขึ้นก็จะนำไปลอยน้ำ โดยเชื่อว่า สาวทอผ้าและชายเลี้ยงวัวก็จะดลบันดาลให้คำอธิษฐานบนกระดาษนั้นเป็นจริง

■ อาหารที่นิยมทานในวันทานาบาตะ

โซเม็ง (そうめん Somen) เป็นวิวัฒนาการที่ค่อยเป็นค่อยไปของบะหมี่โซเมง ตัวอย่างเช่น ในเมืองเซนได จังหวัดมิยางิ ยังคงมีการจัด "เทศกาลเซนไดทานาบาตะ" อายุ 400 ปี และโซเมนเป็นอาหารมาตรฐาน ถ้าหากคุณใช้ "โซเมนห้าสี" เหมือนกับแถบกระดาษที่เขียนคำอธิษฐานห้าสีก็จะเข้ากับเทศกาลทานาบาตะได้ดีเลยทีเดียว

ซาคุเบ (索餅 Sakubei) เป็นขนมที่ทำโดยการบิดแป้งสาลีและแป้งเค้กข้าวและทอด และได้รับการแนะนำให้รู้จักกับญี่ปุ่นในสมัยราชวงศ์ถัง ยังคงถูกเรียกว่า "มูกิ-นาวะ" ในจังหวัดนาราและยังคงได้รับความนิยมถึงตอนนี้

คารินโต (かりんとう Karinto) เป็นขนมที่ใกล้เคียงกับเค้กข้าวที่สุด กล่าวกันว่าคารินโต (かりんとう Karinto) มีรากฐานมาจากขนมสเปน มีคารินโตมากมายในภูมิภาคโทโฮคุุ จังหวัดอาคิตะมีคารินโตะที่มีรูปร่างเป็นแถบเหมือนใบไม้ ส่วนจังหวัดอิวาเตะมีคารินโตะที่มีรูปร่างเป็นเกลียว ซึ่งทั้งหมดนี้มีรสชาติที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะของตัวเอง

เทศกาลทานาบาตะของแต่ละภูมิภาคอาจจะมีการจัดขึ้นหรือมีการยกเลิก เนื่องจากการป้องกันการแพร่กระจายของโรคติดเชื้อโคโรน่าไวรัสสายพันธุ์ใหม่ มีความเป็นไปได้ที่แต่ละรัฐบาลท้องถิ่นจะขอให้งดเว้นจากการจัดเทศกาลดังกล่าว โปรดตรวจสอบข้อมูลล่าสุดก่อนไป และให้ความร่วมมือในการสวมหน้ากาก ล้างมือให้สะอาด และเว้นระยะห่างด้วยเมื่อเข้าร่วเทศกาลด้วยนะ

คุณไม่ต้องกังวลคนเดียวอีกต่อไป ชุมชนถาม - ตอบเกี่ยวกับญี่ปุ่น

บทความที่เกี่ยวข้อง

ผลสำรวจ สิ่งที่นิยมปฏิบัติกับคุณพ่อ ในวันพ่อแห่งชาติ

วันพ่อของประเทศญี่ปุ่นนั้นได้เริ่มต้นขึ้นหลังสงครามโลกครั้งที่ 2  โดยยึดตามแบบแผนของประเทศอเมริกา คือ สัปดาห์ที่ 3 ของเดือนมิถุนายนของทุกปี ซึ่งในปี 2022 ตรงกับวันอาทิตย์ที่ 19 มิถุนายน 2022 ที่ญ...

วัฒนธรรม เทศกาล

วันพ่อแห่งชาติของญี่ปุ่น

วันพ่อแห่งชาติของญี่ปุ่นเป็นวันที่ลูก ๆ และคุณแม่ถ่ายทอดความรู้สึกขอบคุณแก่คุณพ่อที่ทำงานหนักเพื่อครอบครัวมาตลอด แต่ทราบไหมว่าทำไมเป็นวันพ่อในประเทศญี่ปุ่นถึงกำหนดเป็นในเดือนมิถุนายน และทราบไหมว่าคนญี...

วัฒนธรรม เทศกาล

แนะนำ 5 ซีรีย์วายยอดนิยมจากญี่ปุ่น ต้อนรับ Pride Month

Pride Month เดือนมิถุนายนของทุกปีเป็นเดือนแห่งการเปิดรับความหลากหลายทางเพศ โดยจะมีกิจกรรม LGBTQ+ PRIDE เพื่อรำลึกถึงเหตุจลาจลของเหตุการณ์ความขัดแย้งที่บาร์ Stonewall Inn ย่านกรีนวิชวิลเลจ ในนิวยอร์กใน...

วัฒนธรรม ภาพยนตร์ / ละคร

สมรสเท่าเทียม การแต่งงานของชาว LGBTQ+ ในญี่ปุ่น

ชาว LGBTQ+ และคู่รักเพศเดียวกันนั้นเป็นที่รับรู้กันว่ามีอยู่ในสังคมญี่ปุ่นมาเป็นเวลาช้านาน ถึงแม้ว่าจะไม่ได้เป็นที่ยอมรับอย่างแพร่หลาย จนกระทั่งการปฏิรูปบริบททางสังคมและวัฒนธรรมของญี่ปุ่นในรัชสมัยของส...

วัฒนธรรม การแต่งงาน

Cherry Magic ถ้า 30 ยังซิงจะมีพลังวิเศษ : ซีรีส์วายจากญี่ปุ่นที่ครองใจคนทั่วเอเชีย

Cherry Magic ถ้า 30 ยังซิงจะมีพลังวิเศษเป็นซีรีส์วายจากญี่ปุ่นที่มีพล็อตเรื่องน่าสนใจ แถมยังมีฉากฟินๆให้กรี๊ดจิกหมอนไปกับความน่ารักของอาดาจิกับคุโรซาวะ ไม่เพียงแต่จะเป็นที่นิยมในญี่ปุ่นแต่ยังเป็นที่นิ...

วัฒนธรรม ภาพยนตร์ / ละคร

เว็บไซต์ของเราใช้คุกกี้เพื่อปรับปรุงการเข้าถึงและคุณภาพของเว็บไซต์ของเรา โปรดคลิก "ยอมรับ" เพื่อยอมรับการใช้คุกกี้ของเรา สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการใช้คุกกี้ของเราโปรดคลิกที่นี่

นโยบายการใช้คุกกี้